Gayrimenkul Sahipleri İçin Değerleme Kıstasları

Gayrimenkul alacak veya satacak kimsenin öncelikle gayrımenkulun değerini bilmesi gerekir. Bu değer kayıtlar üzerindeki vergi değeri değil, gerçek alım satımlardaki rayiç değeridir. Emlakta kıymet takdirinin belirlenesinde etkili olan bazı unusurlar vardır:

• Konutun değerinde kişisel etkenler daha ön plandadır. Konutun bulunduğu semtin özellikleri, o çevredeki yaşam standardı, eğitim ve iş imkanları, ekonomik ve ticari hareketlilik, ulaşım imkanları önem taşır.
   
• Bunların dışında binanın apartman veya müstakil bir ev oluşu, yapının kat adedi, komşuluk ilişkileri, komşuların ekonomik, sosyal, kültürel ve eğitim düzeyleri önemlidir.
   
• Binanın yapı tarzı, kullanılan malzemenin kalitesi önemlidir. Konutun dışında ve içinde ne tür malzeme kullanıldığına dikkat etmek gerekir. Konut alındıktan sonra tadilat yapılması planlanıyor ise bu tadilatın maliyetini de hesaba katmak gerekir. Tadilat kapsamlı olacaksa içi yapılmamış, kaba inşaatı bitmiş bir yer almak daha karlı olabilir. Ancak her zaman hatırlanmalıdır ki, konutun içi (yani halk arasında ince işi diye tarif edilen işleri) tahmin edilenden çok masraflıdır.
   
• Konutun cephesi, güneş görüp görmemesi, ısınma tarzı, apartman aidatı olup olmadığı, elektrik, su gibi borcu olup olmaması önemlidir.
   
• Kooperatif inşaatlarında size satılmak istenen konutun geriye ne kadar kooperatif borcu kaldığı, ödemelerin ne kadar daha süreceği bilinmelidir. Ucuz sanıp alacağınız kooperatif dairesinin yüksek bir borcu olabilir. Bunun için kooperatif inşaatlarından yer alırken kooperatif yönetiminden borcunu gösterir yazı alınması son derece önemlidir.
   
• Binanın iskan belgesinin alınıp alınmadığı, tapuda cins değişikliğinin yapılıp yapılmadığı da bilinmelidir. Bunları siz yaptıracaksanız her biri için harç, vergi, masraf ödemeniz gerekecektir.
   
• Genel olarak parka, ana caddeye, güzel bir manzaraya bakan, görüş alanı açık olan binalar değerlidir. Alış-veriş merkezlerine yakın yerler değerlidir. 
  
  Kıymet Takdiri Yaparken Tapu Üzerindeki Kısıtlamaları Emlakin Değerinden Düşmek Gerekir. Alınacak gayrimenkulun tapusu üzerinde haciz, ipotek, irtifak gibi haklar varsa bu hakların mevcut kıymetlerini belirleyip, takdir edilen kıymet üzerinden mahsup edilmesi gerekir.
  
  Örneğin, kıymeti 100.000 TL. belirlenen bir emlakin tapusu üzerinde 40.000 TL. haciz varsa, bu emlak için en çok 60.000 TL. ödemeniz lazımdır.

Kıymet Takdiri Yaparken Tapu Üzerindeki Kısıtlamaları Emlakin Değerinden Düşmek Gerekir.

Alınacak gayrimenkulun tapusu üzerinde haciz, ipotek, irtifak gibi haklar varsa bu hakların mevcut kıymetlerini belirleyip, takdir edilen kıymet üzerinden mahsup edilmesi gerekir.

Örneğin, kıymeti 100.000 TL. belirlenen bir emlakin tapusu üzerinde 40.000 TL. haciz varsa, bu emlak için en çok 60.000 TL. ödemeniz lazımdır.